W czwartek 27 sierpnia o godz. 16.00 w sali „Magistrat” Urzędu Miasta i Gminy Wieliczka odbędzie się 81. spotkanie z cyklu „Wieliczka-Wieliczanie” Bis! Tematem będzie egzekucja 32 Żydów z Wieliczki, przeprowadzona przez Niemców 12 września 1939 roku w Pawlikowicach.
W przygotowanie spotkania zaangażowani są:
- Stowarzyszenie „Klub Przyjaciół Wieliczki” jako organizator,
- Burmistrz Miasta i Gminy Wieliczka,
- Oddział Krakowski Instytutu Pamięci Narodowej.
Patronat nad wydarzeniem objął burmistrz Rafał Ślęczka.
Żydowska społeczność Wieliczki
Temat spotkania odnosi się do historii społeczności żydowskiej w Wieliczce oraz wydarzeń z okresu okupacji. Żydzi mieszkali w mieście od XIII wieku, a pod koniec XVIII wieku powstała dzielnica Klasno. W 1939 roku społeczność żydowska liczyła około 4000 osób, co stanowiło połowę mieszkańców Wieliczki.
Oddziały Wehrmachtu wkroczyły do miasta 7 września 1939 roku. W pierwszych dniach okupacji ludność żydowska była poddawana przemocy, rabunkom i kontrybucjom. Pięć dni później, 12 września, Niemcy zamordowali w publicznej egzekucji w Pawlikowicach 32 najbogatszych wielickich Żydów. Według komunikatu w latach 1939–1942 na miejscu zginęło ponad 1000 Żydów.
W sierpniu 1942 roku do Wieliczki napływali także Żydzi z pobliskich okolic. Ich liczba w mieście wynosiła wówczas około 11 tysięcy. 27 sierpnia otrzymali rozkaz stawienia się na stacji kolejowej, skąd byli deportowani do obozów zagłady, między innymi w Bełżcu, Stalowej Woli i Płaszowie. W 1944 roku Niemcy utworzyli na terenie kopalni obóz pracy dla Żydów.
Historia wielickiej społeczności żydowskiej wielokrotnie była tematem spotkań „Wieliczka-Wieliczanie” oraz „Wieliczka-Wieliczanie” Bis! Od odsłonięcia 27 sierpnia 2012 roku tablicy na Rynku Górnym władze Wieliczki co roku organizują obchody ku pamięci ofiar Holokaustu.